MOL to uproszczona forma produkcji i sprzedaży produktów pochodzenia zwierzęcego dla małych producentów. Dla serowara najważniejsza różnica względem RHD: mleko nie musi pochodzić z własnego gospodarstwa — możesz je kupić i przetworzyć. W zamian obowiązują tygodniowe limity wagowe.
Najczęstsze pytania o RHD. Rozwiń to, z którym przyszedłeś — pełne omówienie znajdziesz niżej na stronie.
MOL to uproszczona forma produkcji i sprzedaży produktów pochodzenia zwierzęcego, przeznaczona dla małych producentów i rolników. Obejmuje między innymi produkcję serów i innych produktów mlecznych, rozbiór świeżego mięsa, przetwory jajeczne i gotowe posiłki. Działalność opiera się na dwóch rodzajach ograniczeń: tygodniowych limitach wagowych oraz ograniczeniu obszaru sprzedaży do województwa produkcji lub powiatów sąsiednich. Podstawa prawna to rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (Dz. U. 2016 poz. 451).
MOL dotyczy wyłącznie produktów pochodzenia zwierzęcego i opiera się na tygodniowych limitach wagowych — dla produktów mlecznych 0,5 tony tygodniowo. RHD jest szersze: obejmuje także produkty roślinne, wymaga własnego surowca z gospodarstwa i opiera się na limicie przychodu 100 000 zł rocznie ze zwolnieniem z PIT. W MOL surowiec nie musi pochodzić z własnego gospodarstwa, w RHD musi — co najmniej jeden składnik, a do zwolnienia podatkowego co najmniej 50% składu. Obie formy wymagają rejestracji u powiatowego lekarza weterynarii z wyprzedzeniem 30 dni, gdy chodzi o produkty zwierzęce.
Należy złożyć wniosek do właściwego powiatowego lekarza weterynarii co najmniej 30 dni przed planowanym rozpoczęciem działalności. Po rozpatrzeniu wniosku otrzymuje się decyzję o wpisie do rejestru zakładów oraz weterynaryjny numer identyfikacyjny (WNI). Dopiero po uzyskaniu decyzji można rozpocząć produkcję. W MOL nie ma odpowiednika zgłoszenia do Sanepidu — nadzór sprawuje wyłącznie Inspekcja Weterynaryjna, ponieważ MOL dotyczy produktów pochodzenia zwierzęcego.
Sery i inne produkty na bazie mleka lub siary, rozbiór świeżego mięsa (wołowego, wieprzowego, baraniego, koziego, końskiego, drobiowego i zajęczaków), surowe wyroby mięsne i mięso mielone, przetworzone produkty jajeczne, a także gotowe posiłki z udziałem produktów pochodzenia zwierzęcego — pod warunkiem że co najmniej jeden składnik pochodzi z zakładu. Dla serowara istotne jest to, że MOL obejmuje wyłącznie produkty pochodzenia zwierzęcego.
Ser należy do produktów mlecznych, więc obowiązuje limit 0,5 tony tygodniowo, czyli 500 kg tygodniowo. To limit dostaw do zakładów handlu detalicznego. Dla porównania: w RHD nie ma limitu ilościowego przy sprzedaży bezpośrednio konsumentowi końcowemu, jest natomiast limit przychodu 100 000 zł rocznie ze zwolnieniem z podatku dochodowego.
Obszar sprzedaży jest ograniczony do województwa, w którym prowadzona jest produkcja, albo do powiatów sąsiadujących z tym województwem. Wyjątki dotyczą sprzedaży na targach, festynach i kiermaszach. Sprzedaż może być prowadzona konsumentowi końcowemu, a także do zakładów handlu detalicznego — sklepów i restauracji — z przeznaczeniem dla konsumenta końcowego.
W naborze ARiMR na przetwórstwo w gospodarstwie (do 2 listopada 2026 r.) jest też ścieżka dla rolnika, małżonka lub domownika zakładającego działalność gospodarczą albo MOL: ryczałt 30, 60 lub 120 tys. zł, do 65% kosztów. Warunki i koszty opisujemy przy ścieżce RHD: dotacja na RHD.
| Rodzaj produkcji | Limit tygodniowy | Uwagi |
|---|---|---|
| Produkty mleczne (sery, produkty na bazie siary) | 0,5 tony (500 kg) | dotyczy serowarów |
| Przetworzone produkty jajeczne | 0,15 tony (150 kg) | np. jaja na twardo w zalewie octowej |
| Gotowe posiłki i potrawy | 1,5 tony (1500 kg) | min. 1 składnik z zakładu |
| Rozbiór świeżego mięsa, surowe wyroby mięsne, mięso mielone | odrębne limity wagowe | wołowe, wieprzowe, baranie, kozie, końskie, drobiowe, zajęczaki |
Limity dotyczą dostaw do zakładów handlu detalicznego (sklepy, restauracje). Wielkość limitu i sposób jego liczenia potwierdź u powiatowego lekarza weterynarii — interpretacje bywają lokalnie zróżnicowane.
| Cecha | MOL | RHD |
|---|---|---|
| Zakres produktów | tylko pochodzenia zwierzęcego | roślinne i zwierzęce |
| Pochodzenie surowca | nie musi być własny — można kupić mleko | w całości lub w części z własnego gospodarstwa |
| Główny limit | ilościowy — mleczne 0,5 t / tydzień | przychodowy — 100 000 zł / rok (zwolnienie z PIT) |
| Rejestracja | powiatowy lekarz weterynarii, 30 dni | weterynaria 30 dni (zwierzęce) lub Sanepid 14 dni (roślinne) |
| Obszar sprzedaży | województwo produkcji lub sąsiednie powiaty | do konsumenta końcowego bez ograniczeń; do sklepów — województwo + sąsiednie powiaty |
| Preferencja podatkowa | brak szczególnej — zasady ogólne | zwolnienie z PIT do 100 000 zł, potem ryczałt 2% |
Produkcja i sprzedaż w ramach MOL jest ograniczona do województwa, w którym prowadzona jest produkcja, albo do powiatów sąsiadujących. Wyjątki dotyczą sprzedaży na targach, festynach i kiermaszach.
Odbiorcami mogą być zarówno konsumenci końcowi, jak i zakłady handlu detalicznego (sklepy, restauracje) z przeznaczeniem dla konsumenta końcowego.
⚠️ Strona ma charakter informacyjny i edukacyjny. Przepisy się zmieniają, a interpretacje limitów bywają lokalnie zróżnicowane — przed rozpoczęciem działalności zweryfikuj aktualne wymagania u właściwego powiatowego lekarza weterynarii oraz w aktualnych aktach prawnych.
Otwórz pełny, interaktywny przewodnik MOL →Ostatnia zmiana treści: . Stronę uzupełniamy, gdy pojawiają się nowe badania, zmiany przepisów albo dane od producentów — powołując się na nią, warto sprawdzić bieżącą wersję.